Produkty tradycyjne i regionalne

Wytwarzanie, ochrona i promocja żywności wysokiej jakości odgrywają w państwach Unii Europejskiej coraz bardziej znaczącą rolę. Jednym z podstawowych sposobów realizacji polityki jakości we Wspólnocie jest wyróżnianie znakami potwierdzającymi wysoką jakość wyrobów rolno-spożywczych pochodzących z konkretnych regionów, jak też charakteryzujących się tradycyjną metodą produkcji.

System ochrony i promocji wyrobów regionalnych i tradycyjnych jest jednym z najważniejszych czynników wpływających na zrównoważony rozwój obszarów wiejskich i realizację założeń II filaru Wspólnej Polityki Rolnej. Przyczynia się on do zróżnicowania zatrudnienia na obszarach wiejskich tworząc na wsi pozarolnicze źródła utrzymania oraz zwiększa dochody producentów rolnych. Ma to ogromne znaczenie, w szczególności dla obszarów odległych lub obszarów o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) gdyż zapobiega wyludnianiu się tych terenów. Za sprawą systemu ochrony i promocji produktów regionalnych i tradycyjnych chroni się także dziedzictwo kulturowe wsi, co w dużym stopniu przyczynia się do zwiększenia atrakcyjności terenów wiejskich i rozwoju agroturystyki i turystyki wiejskiej.

Realizowana w Unii Europejskiej polityka jakości daje także pewność konsumentom, że kupują oni żywność bardzo wysokiej jakości, która jednocześnie charakteryzuje się wyjątkową, tradycyjną metodą produkcji. Ze względu na dużą różnorodność produktów wprowadzanych na rynek konsumenci oczekują ponadto jasnych i wyczerpujących informacji na temat jakości i pochodzenia produktu rolnego lub artykułu spożywczego. Identyfikację i wybór poszczególnych wyrobów ułatwiają oznaczenia geograficzne, nazwy pochodzenia oraz świadectwa potwierdzające szczególny charakter.

 

Symbole graficzne

Symbole graficzne są zawsze jednakowe. Różnią się jedynie tym, że napisy - chronione oznaczenie geograficzne, chroniona nazwa pochodzenia lub gwarantowana tradycyjna specjalność - sporządzone są w języku danego państwa członkowskiego.

Rejestracja nazwy produktu rolnego lub środka spożywczego jako Chroniona Nazwa Pochodzenia lub Chronione Oznaczenie Geograficzne nadaje producentom wyłączne prawo do używania zarejestrowanej nazwy.

Jedną z właściwości tego prawa jest fakt, że należy ono nie tylko do producentów, którzy jako pierwsi złożyli wniosek, tj. pierwotnych członków zrzeszenia producentów, ale także do wszystkich innych producentów z danego obszaru geograficznego (w przypadku produktów regionalnych), którzy stosują się do warunków produkcji, zawartych w specyfikacji. Mogą oni sprzedawać lub reklamować swój produkt pod zarejestrowaną nazwą oraz używać symbolu „Chronionego Oznaczenia Geograficznego” (PGI) lub „Chronionej Nazwy Pochodzenia” (PDO), zgodnie z rozporządzeniem Rady nr 2081/92/EWG, lub też sprzedawać i reklamować swój produkt opatrzony unijnym logo „Gwarantowana Tradycyjna Specjalność” i Nazwą Specyficznego Charakteru zarejestrowaną zgodnie z rozporządzeniem nr 2082/92/EWG.

Ochrona związana z naruszeniem praw dotyczących Chronionej Nazwy Pochodzenia, Chronionego Oznaczenia Geograficznego lub Świadectwa Specyficznego Charakteru w handlu międzynarodowym zapewniana jest przez organy celne, zgodnie z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 1383/2003 z 22 lipca 2003 roku, które obowiązuje od 1 lipca 2004 roku. Na mocy tego rozporządzenia, urzędy celne są uprawnione do działania zarówno na podstawie wniosku producentów, jak i z urzędu.

 

Chroniona Nazwa Pochodzenia

oznacza nazwę regionu, określonego miejsca lub, w wyjątkowych przypadkach, kraju, która służy do oznaczenia produktu rolnego lub środka spożywczego: pochodzącego z tego regionu, określonego miejsca lub kraju; którego określona jakość, renoma lub inna cecha charakterystyczna może być przypisana temu pochodzeniu geograficznemu, którego produkcja lub przetwarzanie lub przygotowywanie mają miejsce na określonym obszarze geograficznym.

 

Chronione Oznaczenie Geograficzne

oznacza nazwę regionu albo konkretnego miejsca albo w wyjątkowych przypadkach nazwę kraju używaną do opisu produktu rolnego lub środka spożywczego pochodzącego z regionu, konkretnego miejsca albo kraju. Produkt posiada szczególną jakość, reputację lub inne cechy przypisywane jego pochodzeniu geograficznemu. Produkcja lub przetwórstwo lub przygotowanie produktu odbywa się na ściśle określonym obszarze geograficznym. „Środowisko geograficzne” jest rozumiane poprzez środowisko naturalne i czynniki ludzkie, m.in. klimat, woda, jakość gleby lub lokalne know-how.

Różnica między tymi dwoma rodzajami oznaczeń polega na sile związku danego produktu z miejscem jego pochodzenia. Chronione Nazwy Pochodzenia stosuje się do produktów bardzo blisko związanych z danym obszarem geograficznym. Aby korzystać z Chronionej Nazwy Pochodzenia zarówno produkcja surowców, jak i cały proces przetwarzania, aż do produktu końcowego musi się odbywać w danym (zdefiniowanym) obszarze. W przypadku Chronionego Oznaczenia Geograficznego produkt musi być wytwarzany w regionie, którego nazwę nosi, ale w odróżnieniu do Chronionej Nazwy Pochodzenia, przynajmniej jedna z trzech faz produkcji (produkcja lub przetwarzanie lub przygotowanie) musi odbywać się na danym obszarze.

Jako Chronione Oznaczenie Geograficzne lub Chroniona Nazwa Pochodzenia  (zgodnie z Rozporządzeniem Rady nr 2081/92/EWG oraz 2082/92/EWG)  mogą być zarejestrowane następujące kategorie produktów:

  • Świeże mięso i podroby jadalne;
  • Przetwory mięsne (gotowane, peklowane, wędzone itp.);
  • Sery;
  • Inne produkty pochodzenia zwierzęcego (jaja, miód, różne produkty mleczarskie, z wyjątkiem masła);
  • Oleje i tłuszcze (masło, margaryna, oliwa itp.);
  • Owoce, warzywa i zboża świeże lub ich przetwory;
  • Świeże ryby, mięczaki, skorupiaki i produkty z nich otrzymane;
  • Inne produkty przeznaczone do spożycia przez ludzi np., przyprawy itp.

(Uwaga: Rozporządzenie nie obejmuje win i napojów spirytusowych)

Środki spożywcze wymienione w załączniku I do rozporządzenia Rady nr 2081/92/EWG:

  • Piwo;
  • Naturalne wody mineralne i wody źródlane;
  • Napoje z ekstraktów roślinnych;
  • Chleb, ciasto, ciastka, wyroby cukiernicze, herbatniki i inne wyroby cukiernicze;
  • Naturalne gumy i żywice;
  • Musztarda;
  • Makarony.

Produkty rolne wymienione w załączniku nr II do rozporządzenia Rady nr 2081/92:

  • Siano;
  • Olejki eteryczne;
  • Korek;
  • Koszenila (surowiec pochodzenia zwierzęcego);
  • Kwiaty i rośliny ozdobne;
  • Wełna;
  • Wiklina;
  • Len międlony.

Wniosek o rejestrację Chronionej Nazwy Pochodzenia oraz Chronionego Oznaczenia Geograficznego przygotowuje „grupa” i przekazuje go do odpowiednich władz krajowych. Wyjątek od zasady, że tylko grupa może być wnioskodawcą, wprowadzony został rozporządzeniem Komisji nr 2037/93/EWG, z dnia 27 lipca 1993 r. ustanawiającym szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2081/92 w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych i nazw pochodzenia produktów rolnych i środków spożywczych. Zgodnie z tym rozporządzeniem, jeżeli na danym obszarze znajduje się tylko jedna osoba fizyczna lub prawna wytwarzająca produkt, którego nazwa może być zarejestrowana, to w takim i tylko w takim przypadku pojedynczy producent może ubiegać się o rejestrację. Specyfikacja wyrobu produkowanego tylko przez jednego producenta nie może jednak być sformułowana w sposób, który dawałby temu producentowi wyłączne prawo do używania nazwy. Producent nie może w taki sposób sformułować specyfikacji produktu, aby stać się monopolistą. Zgodnie z rozporządzeniem Rady nr 2081/92/EWG, każdy producent z określonego obszaru geograficznego może używać danej nazwy, jeżeli tylko spełnia warunki zawarte w specyfikacji.

Podstawa prawna funkcjonowania chronionych nazw pochodzenia oraz chronionych oznaczeń geograficznych w Unii Europejskiej to rozporządzenie Rady nr 510/2006 z dnia 20 marca 2006 r. w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych i nazw pochodzenia produktów rolnych i środków.

Gwarantowana Tradycyjna Specjalność oznacza tradycyjny produkt rolny lub środek spożywczy uznany przez Wspólnotę ze względu na jego specyficzny charakter poprzez jego rejestrację zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 509/2006 z dnia 20 marca 2006 r. w sprawie produktów rolnych i środków spożywczych będących gwarantowanymi tradycyjnymi specjalnościami.

Podstawą prawną funkcjonowania gwarantowanych tradycyjnych specjalności w Unii Europejskiej jest rozporządzenie Rady nr 509/2006 z dnia 20 marca 2006 r. w sprawie produktów rolnych i środków spożywczych będących gwarantowanymi tradycyjnymi specjalnościami.

Zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 509/2006 z dnia 20 marca 2006 r. w sprawie produktów rolnych i środków spożywczych będących gwarantowanymi tradycyjnymi specjalnościami wniosek o rejestrację nazwy jako Gwarantowana Tradycyjna Specjalność może przygotować i wysłać kompetentnym władzom w państwach członkowskich wyłącznie „grupa”. Zgodnie z definicją podaną art. 2 ust. 2 lit. d) rozporządzenia nr 509/2006 „grupa” – oznacza każde stowarzyszenie (zrzeszenie), niezależnie od jego formy prawnej lub składu, producentów lub przetwórców, którzy związani są z wytwarzaniem danego produktu rolnego lub środka spożywczego.

 

Kategorie produktów, które mogą być zarejestrowane jako Gwarantowane Tradycyjne Specjalności

  • Świeże mięso i podroby jadalne;
  • Przetwory mięsne (gotowane, peklowane, wędzone itp.);
  • Sery;
  • Inne produkty pochodzenia zwierzęcego (jaja, miód, różne produkty mleczarskie, z wyjątkiem masła);
  • Oleje i tłuszcze (masło, margaryna, oliwa itp.);
  • Owoce, warzywa i zboża świeże lub ich przetwory;
  • Świeże ryby, mięczaki, skorupiaki i produkty z nich otrzymane;
  • Inne produkty wymienione w załączniku I - przeznaczone są do spożycia przez ludzi (przyprawy itp.).

 

Zgodnie z rozporządzeniem Rady nr 509/2006 r. jako Gwarantowane Tradycyjne Specjalności mogą zostać zarejestrowane również nazwy produktów wymienionych w załączniku do rozporządzenia - czyli:

  • Piwo;
  • Czekolada oraz inne preparaty żywnościowe zawierające kakao;
  • Wyroby cukiernicze, chleb, ciasta, ciastka, herbatniki oraz inne wyroby piekarnicze;
  • Makaron gotowany lub nie, nadziewany lub nie;
  • Dania podgotowane;
  • Gotowe sosy / przyprawy;
  • Zupy i buliony;
  • Napoje z ekstraktów roślinnych;
  • Lody (na mleku) oraz lody (na wodzie).

Wnioski o rejestrację nazwy jako Chronionej Nazwy Pochodzenia, Chronionego Oznaczenia Geograficznego lub Gwarantowanej Tradycyjnej Specjalności składa się do Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

 

Procedura rejestracji na szczeblu unijnym przedstawia się następująco:

 

Całość dokumentacji, tj. wniosek i specyfikację, po uprzednim zbadaniu ich zasadności i prawidłowości, właściwy organ państwa członkowskiego przekazuje Komisji Europejskiej. W ciągu dwunastu miesięcy od daty otrzymania wniosku Komisja Europejska powinna sprawdzić czy wniosek spełnia wymagania rozporządzenia.

Następnie wniosek jest publikowany w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich. W ciągu sześciu miesięcy od daty publikacji wniosku, każda osoba, która jest przeciwna rejestracji danego produktu może przekazać władzom swojego kraju sprzeciw w stosunku do tej rejestracji. Jeżeli w tym czasie nie wpłynie sprzeciw, Komisja Europejska, w przypadku nazwy pochodzenia lub oznaczenia geograficznego wprowadza nazwę do Rejestru Chronionych Nazw Pochodzenia i Chronionych Oznaczeń Geograficznych Produktów Rolnych i Środków Spożywczych. Od daty publikacji zarejestrowana nazwa zaczyna korzystać z ochrony na terenie całej Unii Europejskiej. W przypadku Gwarantowanych Tradycyjnych Specjalności wpis następuje do Rejestru Gwarantowanych Tradycyjnych Specjalności Produktów Rolnych i Środków Spożywczych. Dane dotyczące rejestracji Komisja Europejska publikuje w Dzienniku Urzędowym WE.

W sytuacji pojawienia się sprzeciwu, Komisja zwraca się z prośbą do państw członkowskich, pomiędzy którymi zaistniał sprzeciw o dojście do porozumienia w ciągu trzech miesięcy. Jeżeli państw dojdą do porozumienia to w zależności od jego rezultatu dana nazwa zostaje wpisana do właściwego rejestru lub też procedura rejestracyjna musi rozpocząć się od nowa. Gdy porozumienie nie dojdzie do skutku o rejestracji samodzielnie decyduje Komisja Europejska.

 

 

Kontrola producentów wytwarzających produkty z chronionym oznaczeniem geograficznym, chronioną nazwą pochodzenia lub nazwą specyficznego charakteru.

 

Zgodnie z rozporządzeniami unijnymi regulującymi (rozporządzenie 2081/92/EEC i 2082/92/EEC) kontrola procesów wytwarzania, przetwarzania i przygotowania wyrobów z chronionym oznaczeniem geograficznym, chronioną nazwą pochodzenia lub nazwą specyficznego charakteru dokonywana jest na wniosek samych producentów. Składając wniosek o rejestrację wyrobu są oni zobowiązani podać instytucję odpowiedzialną za kontrolę wytwarzanego przez nich produktu.W Polsce urzędem wyznaczonym do kontroli tego, czy produkt spełnia warunki określone w specyfikacji jest Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych. Producenci, którzy chcieliby potwierdzić spełnianie przez nich norm zawartych w specyfikacji powinni zwrócić się do wojewódzkiego oddziału IJHAR-S. Kontroli dokonywać mogą również prywatne jednostki kontrolne. Warunkiem jest jednak aby jednostki te spełniały wymogi określone w normie EN 45011 (polski odpowiednik PN-EN 45011:2000). Koszty kontroli ponoszą producenci wyrobu posiadającego lub starającego się o chronione oznaczenie geograficzne, chronioną nazwę pochodzenia lub świadectwo szczególnego charakteru. Częstotliwość i rodzaj kontroli powinien odpowiadać specyfice procesów wytwarzania danego produktu.

 

Obecnie w Unii Europejskiej chronionych jest około 710 zarejestrowanych Oznaczeń Geograficznych i Nazw Pochodzenia. Najwięcej zarejestrowanych produktów pochodzi z Francji i Włoch. Zarejestrowanych Gwarantowanych Tradycyjnych Specjalności 15.

Działania jakie powinien podjąć producent ubiegający się o rejestrację

  • Tworząc grupę należy pamiętać, że nazwy pochodzenia oraz oznaczenia geograficzne służą przede wszystkim promocji regionu lub miejsca i odniesieniu ich walorów turystycznych. Dobrze jest zatem aby jak największa liczba producentów i przetwórców korzystała z ochronnego znaku.
  • W ramach grupy dobrze jest przyjąć regulamin dotyczący utrzymywania jakości produktów noszących chronioną nazwę. Taki regulamin daje podstawę do wzajemnej kontroli przez wszystkich wytwarzających
  • Szczególną uwagę należy zwrócić na przygotowanie specyfikacji. Im lepiej i dokładniej zostanie ona przygotowana, tym mniejsze zagrożenie, że trzeba będzie ją poprawiać i uzupełniać na żądanie organu krajowego albo Komisji Europejskiej. Uzupełnianie dokumentacji znacznie wydłuża procedurę rejestracji. Dobrze opracowana specyfikacja pozwala także uniknąć sprzeciwu ze strony innych podmiotów.
  • Warunkiem dobrego przygotowania specyfikacji jest w pierwszej kolejności analiza nazwy pod kątem jej tradycyjnego albo regionalnego charakteru. Należy więc zbadać czy:

·    nie stała się ona nazwą rodzajową, jak np. ser tylżycki lub kiełbasa krakowska,

·    nie wprowadza konsumentów w błąd,

·    można wykazać jej regionalny lub tradycyjny charakter.

 

Ponadto warto ocenić czy nie ma innych zainteresowanych do korzystania z nazwy. Jeśli są, należy także ich włączyć w procedurę rejestracji.

  • Jeżeli nazwa zostanie zarejestrowana i grupa jest jedynym podmiotem uprawnionym do korzystania z niej, powinna ona pamiętać o utrzymywaniu jakości produktu, gdyż może to stanowić podstawę odebrania prawa z rejestracji oznaczenia geograficznego, nazwy pochodzenia lub świadectwa szczególnego charakteru.
  • Grupa, która korzysta z nazwy powinna badać sytuację na rynku, aby szybko reagować, gdy osoba nieuprawniona korzysta z ich nazwy

 

 

Produkty polskie zgłoszone na listę produktów regionalnych

 

Kiełbasa myśliwska jako gwarantowana tradycyjna specjalność

Truskawki kaszubskie jako chronione oznaczenie geograficzne

Kabanosy jako gwarantowana tradycyjna specjalność

Karp zatorski jako chronione oznaczenie geograficzne

Redykołki” jako chroniona nazwa pochodzenia

Rogal świętomarciński jako chronione oznaczenie geograficzne

Olej rydzowy jako gwarantowana tradycyjna specjalność

Wiśnia nadwiślanka jako chroniona nazwa pochodzenia

Kiełbasa jałowcowa jako gwarantowana tradycyjna specjalność

Podkarpacki miód spadziowy jako chroniona nazwa pochodzenia

Kołudzki Oscypek jako chroniona nazwa pochodzenia

Andruty kaliskie jako chronione oznaczenie geograficzne

Ser smażony z Nowego Tomyśla jako chronione oznaczenie geograficzne

Kiełbasa Lisiecka jako chronione oznaczenie geograficzne

Staropolski miód pitny „Półtorak” jako nazwa specyficznego charakteru

Staropolskiego miód pitny „Dwójniak” jako nazwa specyficznego charakteru

Staropolskiego miód pitny „Trójniak” jako nazwa specyficznego charakteru

Staropolskiego miód pitny „Czwórniak” jako nazwa specyficznego charakteru

Wcześniej wysłano: Oscypka , Bryndzę podhalańską i Miód wrzosowy z Borów Dolnośląskich

 

 

Produkty Tradycyjne

 

Lista Produktów Tradycyjnych służy wyłącznie zbieraniu i rozpowszechnianiu informacji związanych z wytwarzaniem produktów tradycyjnych. Z wpisem produktu na Listę Produktów Tradycyjnych nie jest związana ochrona nazwy.

 

Prawo do wpisu na Listę Produktów Tradycyjnych mają produkty, które charakteryzują się tradycyjną, ugruntowaną w czasie (jako najkrótszy przyjmuje się okres 25 lat) metodą wytwarzania, których jakość lub wyjątkowe cechy i właściwości wynikają ze stosowania tradycyjnych metod produkcji. Podstawą rejestracji jest tradycja wytwarzania i szczególna oraz niepowtarzalna jakość związana z historycznie ugruntowanymi przepisami, metodami produkcji i sposobami przetwarzania czy dojrzewania żywności, które gwarantują wysoką jakość otrzymanego produktu.

Na Listę Produktów Tradycyjnych mogą zostać wpisane produkty rolne i środki spożywcze, o których mowa w załączniku I do Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, w załącznikach do rozporządzenia nr 2081/92 lub w załączniku do rozporządzenia nr 2082/92 oraz napoje spirytusowe, o których mowa w rozporządzeniu Rady (EWG) nr 1576/89 z dnia 29 maja 1989 r. ustanawiającym ogólne zasady definicji, opisu i prezentacji napojów spirytusowych.

 

Produkty wpisane na Listę Produktów Tradycyjnych są podzielone według następujących kategorii:

  • sery i inne produkty mleczne,
  • mięso świeże oraz produkty mięsne,
  • przetwory rybołówstwa, w tym ryby,
  • warzywa i owoce (przetworzone i nie),
  • wyroby piekarnicze i cukiernicze,
  • oleje i tłuszcze (masło, margaryna, olej itp.),
  • miody,
  • gotowe dania i potrawy,
  • napoje (alkoholowe i bezalkoholowe),
  • inne produkty.

 

Z wnioskiem o wpis produktu rolnego, środka spożywczego lub napoju spirytusowego na Listę Produktów Tradycyjnych mogą wystąpić osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej, wytwarzające dany produkt rolny, środek spożywczy lub napój spirytusowy. ( zgodnie z art. 49 ustawy o rejestracji i ochronie nazw i oznaczeń produktów rolnych i środków spożywczych oraz o produktach tradycyjnych).

 

Lista Produktów Tradycyjnych prowadzona jest przy współpracy

Marszałków Województw oraz Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Marszałek Województwa zobowiązany jest do przyjmowania i oceny wniosków o wpis produktu na Listę Produktów Tradycyjnych. Pozytywnie zweryfikowane wnioski przesyłane są do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi jest odpowiedzialny za przyjmowanie wniosków od Marszałków Województw oraz prowadzenie i uaktualnianie Listy Produktów Tradycyjnych.

Lista Produktów Tradycyjnych ma na celu wyłącznie identyfikację tradycyjnych produktów,

a nie producentów wytwarzających tradycyjną żywność. Producenci nie są zobowiązani do poddawania się dobrowolnej kontroli, która miałaby na celu potwierdzenie zgodności produkcji z metodą wytwarzania zadeklarowaną przez nich we wniosku o wpis na Listę Produktów Tradycyjnych.

Nie wpływa to jednak na fakt, że producenci mogą potwierdzić zgodność produkcji z zadeklarowaną metodą m.in. poprzez skorzystanie z usług jednostek certyfikujących akredytowanych zgodnie z Polską Normą PN EN-45011, które mogą wydawać tzw. „certyfikat zgodności”.

Produkt tradycyjny może zostać skreślony z Listy Produktów Tradycyjnych w przypadku gdy:

  • nazwa tego produktu zostanie umieszczona w Rejestrze Chronionych Nazw Pochodzenia oraz Chronionych Oznaczeń Geograficznych, lub w Rejestrze Świadectw Specyficznego Charakteru
  • nie będzie istniała możliwość wytworzenia produktu o cechach lub właściwościach, które były podstawą do umieszczenia produktu na Liście Produktów Tradycyjnych

Lista Produktów Tradycyjnychjest publikowana na stronie internetowej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz raz w roku w Dzienniku Urzędowym Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. (zgodnie z art. 55 ustawy o rejestracji i ochronie nazw i oznaczeń produktów rolnych i środków spożywczych oraz o produktach tradycyjnych).

Lista Produktów tradycyjnych woj. lubelskiego

1.         MIÓD MALINOWY

2.         MIÓD FASOLOWY ODMIANOWY Z NEKTARU KWIATÓW FASOLI TYCZKOWEJ "PIĘKNY JAŚ"

3.         OLEJ LNIANY

4.         OLEJ RZEPAKOWY

5.         OLEJ ŚWIĄTECZNY ROZTOCZAŃSKI

6.         PIERÓG GRYCZANY

7.         RACUCHY Z MAKIEM

8.         MARCHWIAKI Z MAKIEM

9.         SĘKACZ PODLASKI

10.     PIERÓG (Piróg) BIŁGORAJSKI

11.     NALEWECZKA GRUSZKÓWKA Z KRAŚNIKA

12.     NALEWKA POZIOMKOWA LEŚNA Z KRAŚNIKA

13.     GRZANIEC MARCINA Z URZĘDOWA

14.     MALINÓWECZKA

15.     MIÓD PITNY PÓŁTORAK

16.     MIÓD PITNY TRÓJNIAK

17.     MIÓD PITNY CZWÓRNIAK

18.     MIÓD PITNY DWÓJNIAK

19.     PIEROGI NOWODWORSKIE

20.     PAROWAŃCE Z KASZĄ JAGLANĄ

21.     PAROWAŃCE Z SEREM

22.     KACZKA CZARNA NADZIEWANA

23.     KIEŁBASA NADWIEPRZAŃSKA

24.     KASZANKA NADWIEPRZANKA

25.     KAPUSTA KWASZONA KRAŚNICKA

26.     OGÓRKI KISZONE KRAŚNICKIE

 

 

Regulacje UE dotyczące produktów regionalnych i tradycyjnych

 

Zagadnienia związane z ochroną produktów regionalnych i wytwarzanych tradycyjnymi metodami określone są w prawie Unii Europejskiej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 509/2006 z dnia 20 marca w sprawie produktów rolnych i środków spożywczych będących gwarantowanymi tradycyjnymi specjalnościami oraz w rozporządzenia Rady (WE) nr 510/2006 z dnia 20 marca w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych i nazw pochodzenia produktów rolnych i środków spożywczych.

Polskie regulacje prawne dotyczące produktów regionalnych i tradycyjnych

 

W Polsce jednostką odpowiedzialną za prowadzenie systemu rejestracji produktów o określonym pochodzeniu geograficznym i specyficznej, tradycyjnej jakości, w rozumieniu przepisów unijnych jest Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Zgodnie z ustawą o rejestracji i ochronie nazw i oznaczeń produktów rolnych i środków spożywczych oraz o produktach tradycyjnych Dz. U. 2005 Nr 10, poz. 68)Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi jest odpowiedzialne za przyjmowanie, ocenę i przekazywanie wniosków o rejestrację nazw pochodzenia, oznaczeń geograficznych oraz nazw specyficznego charakteru do Komisji Europejskiej.

Ustawa o rejestracji i ochronie nazw i oznaczeń produktów rolnych i środków spożywczych oraz o produktach tradycyjnych reguluje także następujące kwestie:

  • zasady i tryb oceny wniosków o rejestrację nazw pochodzenia, oznaczeń geograficznych i świadectw specyficznego charakteru;
  • warunki tymczasowej ochrony nazw produktów rolnych i środków spożywczych na gruncie krajowym przed rejestracją na szczeblu UE;
  • zasady oraz tryb kontroli produktów rolnych i środków spożywczych posiadających chronioną nazwę pochodzenia, chronione oznaczenie geograficzne albo świadectwo specyficznego charakteru;
  • warunki prowadzenia listy produktów tradycyjnych;
  • sankcje karne dla podrabiających produkty, których nazwy są chronione

 

W ustawie o rejestracji i ochronie nazw i oznaczeń produktów rolnych i środków spożywczych oraz o produktach tradycyjnych oprócz regulacji dotyczących rejestracji nazw na szczeblu UE tworzy się także Listę Produktów Tradycyjnych. Na Listę wpisywane są produkty których jakość lub wyjątkowe cechy i właściwości wynikają ze stosowania tradycyjnych metod produkcji. Za tradycyjne uważa się metody wykorzystywane od co najmniej 25 lat. Utworzenie Listy Produktów Tradycyjnych ma na celu rozpowszechnianie informacji o produktach wytwarzanych tradycyjnymi, historycznie ugruntowanymi metodami.

 

Ważniejsze adresy:

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi - www.minrol.gov.pl

Program "Agro-Smak 2", Fundusz Współoracy - www.agro-smak.org.pl

Agencja Rynku Rolnego - www.arr.gov.pl

Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa - www.arimr.gov.pl

Portal organizacji pozarządowych - www.ngo.pl

Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych - www.ijhar-s.gov.pl